• Professionele begeleiding van A-Z
  • 30.000+ mensen geholpen
  • Locaties in heel NL
  • 4-7 consulten 100% vergoed
Diëtistenpraktijk Samen Sterk
Menu
Diëtistenpraktijk Samen Sterk

Prikkelbare Darm Syndroom (PDS)

Hulp van de diëtist bij PDS: meer grip op buikklachten, voeding en ontlasting.

Heeft u al langere tijd PDS en blijven buikpijn, een opgeblazen gevoel, winderigheid, diarree, obstipatie of wisselende ontlasting uw dagelijks leven beïnvloeden? Misschien heeft u al adviezen geprobeerd, producten weggelaten of juist meer vezels genomen, maar merkt u dat de klachten toch terugkomen of moeilijk voorspelbaar blijven.

Bij PDS is voeding vaak een belangrijke factor, maar zelden het enige stukje van de puzzel. Klachten kunnen ook samenhangen met darmgevoeligheid, stress, slaap, beweging, het ontlastingspatroon, eetmomenten, portiegroottes en de manier waarop de darm en het zenuwstelsel op elkaar reageren. Daarom kijken wij bij Samen Sterk niet alleen naar wat u eet, maar naar het volledige klachtenpatroon.

Samen onderzoeken we welke factoren bij u klachten uitlokken of in stand houden. Soms is een FODMAP-dieet zinvol, maar dit is niet altijd de eerste of enige stap. Afhankelijk van uw situatie werken we bijvoorbeeld aan regelmaat, vezelkeuze, vochtinname, maaltijdverdeling, toiletroutine, leefstijl en het herkennen van persoonlijke triggers. Het doel is niet om steeds meer voedingsmiddelen te vermijden, maar om met minder onzekerheid en meer vertrouwen te eten.

Wat u van ons kunt verwachten:

Persoonlijk voedings- en leefstijladvies, afgestemd op uw klachten, ontlastingspatroon en dagelijkse leven.
Gerichte begeleiding bij PDS, met FODMAP alleen wanneer dit passend is.
Praktische ondersteuning om meer grip te krijgen op uw klachten, zonder onnodige dieetregels of voedingsangst.

Dietistenpraktijk Samen Sterk

Wat is prikkelbare darm syndroom ?

Prikkelbare darm syndroom (PDS) is een veelvoorkomend functioneel darmprobleem waarbij buikpijn samenhangt met veranderingen in de ontlasting, zoals diarree, obstipatie of een wisselend ontlastingspatroon. Ook klachten zoals een opgeblazen gevoel, winderigheid, krampen en een gevoel van onvolledige ontlasting komen vaak voor.

Bij PDS is er meestal geen zichtbare beschadiging van de darm waardoor darmonderzoeken vaak niks laten zien, maar de darm reageert wel gevoeliger en minder voorspelbaar. Klachten kunnen samenhangen met een combinatie van factoren, zoals verhoogde darmgevoeligheid, veranderingen in de darmbeweging, voeding, stress, slaap, het ontlastingspatroon, de darmflora en de wisselwerking tussen darm en brein.

PDS heeft vaak een chronisch en wisselend beloop. Dat betekent dat het belangrijk is om te leren herkennen waardoor klachten ontstaan, verergeren of langer aanwezig blijven. Het doel is niet om uw leven steeds meer aan te passen aan PDS, maar om PDS beter te begrijpen en naar de achtergrond te laten verdwijnen. Met de juiste begeleiding kunt u leren wat uw darmen nodig hebben, welke factoren bij u klachten uitlokken en hoe u weer met meer vertrouwen kunt eten en leven.

Maak nu een afspraak

PDS-klachten verminderen en onder controle krijgen

Bij de intake starten we met een goede analyse van uw klachten, voeding, ontlastingspatroon en leefstijl. Daarna kijken we welke eerste aanpassingen passend zijn, zoals regelmaat in eten, vezelkeuze, vochtinname, beweging, slaap, stress en toiletroutine.

Als basisadviezen onvoldoende helpen of als voeding duidelijk een rol lijkt te spelen, kan een laag-FODMAP-traject zinvol zijn. Dit is geen blijvend streng dieet, maar een tijdelijke methode om persoonlijke triggers te herkennen.

Het doel is long-term management: leren begrijpen welke factoren uw klachten beïnvloeden, zodat u PDS steeds beter zelfstandig onder controle krijgt en de klachten minder bepalend worden in uw dagelijks leven.

Vrijblijvend kennismaken

Start uw traject en maak direct een eerste afspraak

Maak nu een afspraak

Waardoor ontstaan PDS-klachten?

Bij PDS is er meestal niet één duidelijke oorzaak aan te wijzen. PDS wordt tegenwoordig gezien als een aandoening van de wisselwerking tussen de darmen en het zenuwstelsel: de zogenaamde darm-breininteractie. De darm is hierbij gevoeliger voor prikkels, zoals gasvorming, vulling, rek, ontlasting, spanning of bepaalde voedingsmiddelen. Daardoor kunnen normale darmbewegingen of normale hoeveelheden gas al klachten geven, zoals buikpijn, krampen, een opgeblazen gevoel, diarree of obstipatie.

PDS ontstaat vaak op jongvolwassen leeftijd en veel mensen herkennen dat de klachten vóór het 35e levensjaar zijn begonnen. Soms ontwikkelen de klachten zich geleidelijk, maar ze kunnen ook vrij plotseling tot uiting komen, bijvoorbeeld na een maag-darminfectie, een periode van veel stress of een verandering in eet-, slaap- of leefritme. Wanneer darmklachten pas op latere leeftijd ontstaan, duidelijk verergeren of samengaan met alarmsignalen zoals onverklaard gewichtsverlies, bloed bij de ontlasting, koorts, nachtelijke diarree of bloedarmoede, is het belangrijk om dit met de huisarts te bespreken.

Verschillende factoren kunnen bijdragen aan het ontstaan of aanhouden van PDS-klachten. Denk aan een verhoogde gevoeligheid van de darm, veranderingen in de darmbeweging, een eerdere maag-darminfectie, stress of spanning, slaap, beweging, het ontlastingspatroon en voeding. Ook kunnen klachten wisselen per periode: wat de ene week goed gaat, kan in een andere periode meer klachten geven.

Onze werkwijze

Persoonlijke benadering

1

Dietistenpraktijk Samen Sterk

U neemt contact op

U neemt contact op voor een gratis kennismaking met de assistente

2

Dietistenpraktijk Samen Sterk

We kunnen starten

Er wordt een afspraak met de diëtist gepland om het traject echt te starten

Prikkelbare Darm Syndroom

Symptomen van Prikkelbare Darm Syndroom

PDS kan verschillende klachten geven. De belangrijkste kenmerken zijn terugkerende buikpijn of buikongemak in combinatie met veranderingen in de ontlasting. De klachten kunnen per persoon verschillen en wisselen vaak in ernst.

Deze klachten kunnen ook voorkomen bij andere aandoeningen, zoals coeliakie, lactose-intolerantie, inflammatoire darmziekten of andere maag-darmaandoeningen. Daarom is het belangrijk dat PDS goed wordt beoordeeld door de huisarts of MDL-arts. Doe dit daarom altijd als eerste.

Maak nu een afspraak

Meest voorkomende klachten bij Prikkelbare Darm Syndroom:

  • Opgeblazen gevoel
  • Obstipatie
  • Diarree
  • Buikpijn
  • Buikkrampen
  • Winderigheid
  • Wisselende ontlasting

Sommige klachten horen niet tot de kern van PDS, maar komen wel regelmatig voor bij mensen met PDS. Denk aan misselijkheid, vermoeidheid, brandend maagzuur, hoofdpijn, slecht slapen of meer spanning rondom eten en ontlasting. Deze klachten kunnen samenhangen met stress, slaaptekort, dyspepsie, reflux, hormonale schommelingen, fibromyalgie, angstklachten of andere overlappende aandoeningen.

Stress en spanning zijn meestal niet dé enige oorzaak van PDS, maar kunnen klachten wel versterken. Bij PDS is de darm vaak gevoeliger voor normale prikkels. Daardoor kunnen spanning, drukte, slecht slapen of veranderingen in routine ervoor zorgen dat buikpijn, aandrang, opgeblazen gevoel of ontlastingsklachten sneller opspelen.

Diëtist prikkelbare darm syndroom

Dit doet de diëtist bij PDS?

De begeleiding bij PDS begint met een uitgebreide analyse van uw klachten, voeding, ontlasting en leefstijl. We kijken niet alleen naar wat u eet, maar ook naar wanneer u eet, hoe groot de porties zijn, hoe uw ontlasting verloopt, hoeveel vezels en vocht u binnenkrijgt, hoeveel u beweegt, hoe u slaapt en welke rol stress of spanning mogelijk speelt.

Op basis daarvan starten we meestal met praktische basisadviezen. Denk aan regelmaat in maaltijden, een passende vezelkeuze, voldoende vocht, beweging, toiletroutine, het verdelen van maaltijden over de dag en het beperken van voedingsfactoren die klachten kunnen versterken, zoals grote of vetrijke maaltijden, veel cafeïne, koolzuur, alcohol of bepaalde zoetstoffen.

Als deze basis onvoldoende helpt, of als uit de analyse blijkt dat bepaalde koolhydraten waarschijnlijk een rol spelen, kan een laag-FODMAP-traject zinvol zijn. Dit is een tijdelijke methode om te onderzoeken welke FODMAP-groepen klachten uitlokken en in welke hoeveelheid u deze nog kunt verdragen. Het doel is niet om langdurig streng te blijven eten, maar om uw voeding daarna weer zo ruim en volwaardig mogelijk te maken.

De diëtist helpt u om dit veilig en gestructureerd aan te pakken. Zo voorkomt u dat u onnodig veel producten vermijdt, te lang in een eliminatiefase blijft of eenzijdig gaat eten. Samen werken we toe naar een persoonlijk voedingspatroon waarmee u uw klachten beter begrijpt, meer grip krijgt op PDS en met meer vertrouwen kunt eten.

Onze werkwijze: stap voor stap meer grip op PDS

Bij Samen Sterk starten we met een goede analyse van uw klachten, voeding, ontlasting en leefstijl. Daarna maken we een persoonlijk plan met praktische adviezen die passen bij uw situatie.

Tijdens het traject helpen we u met:

  • het herkennen van persoonlijke triggers en klachtpatronen;
  • basisadviezen rondom regelmaat, vezels, vocht, beweging, slaap, stress en toiletroutine;
  • praktische handvatten zoals maaltijdsuggesties, productkeuzes, recepten en hulp bij etiketten lezen;
  • begeleiding bij een laag-FODMAP-traject wanneer dit passend is;
  • regelmatige evaluatie en bijsturing van het advies;
  • het opbouwen van een persoonlijke handleiding voor long-term management van PDS.

Het doel is dat u niet afhankelijk blijft van strenge dieetregels, maar leert wat uw darmen nodig hebben. Zo krijgt u meer grip op uw klachten en kan PDS steeds meer naar de achtergrond verdwijnen

Diëtist omgeving Haarlem
Diëtist omgeving Haarlem

Wat is het laag-FODMAP-dieet?

Het laag-FODMAP-dieet is een tijdelijke voedingsinterventie die bij sommige mensen met PDS kan helpen om buikklachten te verminderen. FODMAP’s zijn bepaalde koolhydraten die in de dunne darm minder goed worden opgenomen. Daardoor komen ze in de dikke darm terecht, waar ze vocht kunnen aantrekken en door darmbacteriën worden gefermenteerd. Hierbij kunnen gasvorming, rek en prikkeling van de darm ontstaan. Bij mensen met PDS kan de darm hier gevoeliger op reageren, waardoor klachten zoals buikpijn, een opgeblazen gevoel, winderigheid, diarree of krampen kunnen toenemen.

Het laag-FODMAP-dieet is geen standaarddieet voor iedereen met PDS en ook geen manier om de diagnose PDS te stellen. Het kan worden ingezet wanneer basisadviezen onvoldoende helpen of wanneer uit de analyse blijkt dat FODMAP’s waarschijnlijk een rol spelen. Het traject bestaat uit drie fases: een tijdelijke eliminatiefase, een herintroductiefase en een persoonlijke onderhoudsfase. Het uiteindelijke doel is niet om zo streng mogelijk te blijven eten, maar om te ontdekken welke FODMAP-groepen u wel of niet goed verdraagt en in welke hoeveelheid.

Een goede begeleiding is hierbij belangrijk. Zo voorkomt u dat u onnodig veel voedingsmiddelen vermijdt, te lang in de eliminatiefase blijft of een eenzijdig voedingspatroon ontwikkelt. Het doel is altijd om de voeding daarna weer zo ruim, gevarieerd en volwaardig mogelijk te maken.

Waar staat FODMAP voor?

FODMAP staat voor Fermenteerbare Oligosachariden, Disachariden, Monosachariden en Polyolen. Dit zijn groepen koolhydraten die bij gevoelige darmen klachten kunnen uitlokken. Deze groepen bestaan uit:

  • Fructose (zit in veel fruitsoorten)
  • Fructanen (zit in producten gemaakt van tarwe, rogge, gerst en sommige groenten)
  • Lactose (zit in melkproducten)
  • Galactanen (zit in peulvruchten en sommige noten)
  • Polyolen (zit in zoetstoffen en sommige fruit- en groentesoorten)

FODMAP’s zijn niet “slecht” of ongezond. Veel FODMAP-rijke producten zijn juist voedzaam en bevatten vezels, vitamines en prebiotische stoffen. Daarom is het belangrijk om ze niet onnodig langdurig te vermijden. Bij PDS gaat het vooral om persoonlijke gevoeligheid, portiegrootte en de totale hoeveelheid FODMAP’s op een dag.

Werkwijze FODMAP-dieet

Het laag-FODMAP-dieet bestaat uit drie fases. In elke fase evalueren we uw klachten, ontlasting, voeding en praktische haalbaarheid.

Tijdens het traject begeleiden we u bij:

  • de tijdelijke eliminatiefase, waarin de totale hoeveelheid FODMAP’s in de voeding wordt verlaagd;
  • het evalueren of uw klachten voldoende verbeteren om door te gaan met herintroductie;
  • het stap voor stap herintroduceren van FODMAP-groepen, zoals lactose, fructanen, fructose, GOS en polyolen;
  • het herkennen van uw persoonlijke gevoeligheden en portiegroottes;
  • het voorkomen van onnodige voedingsbeperkingen of een eenzijdig voedingspatroon;
  • het opbouwen van een persoonlijke onderhoudsfase met een zo ruim, gevarieerd en volwaardig mogelijk voedingspatroon.
FODMAP Dieet

Voor wie is het FODMAP beperkt dieet geschikt?

Het laag-FODMAP-dieet kan geschikt zijn voor mensen met PDS bij wie basisadviezen onvoldoende effect hebben gehad. Denk aan adviezen rondom regelmaat in maaltijden, passende vezelinname, voldoende vocht, beweging, slaap, stress en toiletroutine.

Het dieet is vooral bedoeld voor mensen bij wie voeding duidelijk invloed lijkt te hebben op buikpijn, opgeblazen gevoel, winderigheid, diarree of wisselende ontlasting. De kans op effect kan verschillen per persoon en per PDS-subtype. Daarom beoordeelt de diëtist samen met u of een laag-FODMAP-traject zinvol is en of de tijdsinvestering past bij uw situatie.

Een laag-FODMAP-traject vraagt tijdelijk om structuur, voorbereiding en zorgvuldige evaluatie. Het is daarom niet altijd de eerste of beste stap. Soms zijn andere aanpassingen passender, zoals vezeloptimalisatie, maaltijdverdeling, leefstijladviezen of gerichte aanpassingen bij obstipatie, diarree of refluxklachten.

Het doel is om alleen een FODMAP-traject te starten wanneer daar een duidelijke reden voor is, zodat u geen onnodig streng dieet volgt en de begeleiding praktisch en haalbaar blijft.

*Onderzoek laat zien dat een laag-FODMAP-dieet bij een deel van de mensen met PDS klachten kan verminderen. Het effect verschilt per persoon. Daarom is goede begeleiding en evaluatie belangrijk.

Wordt een diëtist voor Prikkelbare Darm Syndroom vergoed?

JA! op 2 manieren

Ten eerste:
krijgt u vergoeding vanuit uw zorgverzekering om naar een diëtist te gaan. Dit is tussen 3 en 5 uur per jaar!
(Dit wordt wel verrekend met het eigen risico)

Ten tweede:
U kunt via de belasting tot 950 euro vergoeding krijgen voor de extra kosten rondom het dieet. Alleen bij de diëtist die u heeft begeleid kan u hier in aanmerking voor komen!

Veelgestelde vragen

Waarom begeleiding bij PDS?

Veel mensen met PDS gaan zelf producten vermijden, maar dat leidt niet altijd tot minder klachten en kan voeding onnodig beperkt maken. Begeleiding helpt om gericht te onderzoeken wat bij u meespeelt, zonder te streng of eenzijdig te eten. Zo werkt u toe naar een persoonlijk plan voor de lange termijn.

Wat doet een diëtist bij PDS?

Een diëtist brengt uw klachten, voeding, ontlasting en leefstijl in kaart. Daarna krijgt u praktische adviezen die passen bij uw situatie, bijvoorbeeld over regelmaat, vezels, vocht, maaltijdverdeling, beweging, stress, toiletroutine en mogelijke voedingstriggers. Wanneer passend begeleidt de diëtist ook bij een laag-FODMAP-traject.

Wat mag je niet eten met prikkelbare darm syndroom?

Er is geen algemeen verboden voedingsmiddel bij PDS. Welke producten klachten geven, verschilt per persoon. Vaak kijken we eerst naar de basis: regelmaat, portiegroottes, vezels, vocht, cafeïne, koolzuur, vetrijke maaltijden, alcohol en zoetstoffen. Pas als daar aanleiding voor is, onderzoeken we specifieke triggers zoals lactose, fructanen, polyolen of andere FODMAP’s.

Welk eten helpt bij PDS?

Er bestaat geen standaard PDS-dieet dat voor iedereen werkt. De basis is een volwaardig voedingspatroon met regelmatige maaltijden, voldoende vocht en een passende hoeveelheid vezels. De persoonlijke adviezen hangen af van uw klachten en ontlastingspatroon.

Helpt meer vezels bij PDS?

Dat hangt af van het type vezel en uw klachten. Sommige mensen reageren goed op oplosbare vezels, zoals psyllium. Andere vezels, zoals grote hoeveelheden tarwezemelen, kunnen juist extra gasvorming of buikpijn geven. Daarom bouwen we vezels meestal stap voor stap op en kijken we naar uw ontlasting en klachten.

Is het FODMAP-dieet altijd nodig bij PDS?

Nee. Het laag-FODMAP-dieet kan bij een deel van de mensen met PDS helpen, maar is niet voor iedereen nodig en niet altijd de eerste stap. Meestal starten we met analyse en basisadviezen. Als klachten blijven bestaan en voeding duidelijk een rol lijkt te spelen, kan een tijdelijk laag-FODMAP-traject zinvol zijn.

Kan PDS overgaan?

PDS heeft vaak een chronisch en wisselend beloop. Dat betekent niet dat u altijd veel klachten hoeft te houden. Door beter te begrijpen welke factoren klachten uitlokken of in stand houden, kunt u leren hoe u PDS beter onder controle krijgt. Het doel is dat PDS minder bepalend wordt in uw dagelijks leven.

Wanneer moet ik met PDS-klachten naar de huisarts?

Neem contact op met de huisarts bij alarmsignalen zoals bloed bij de ontlasting, onverklaard gewichtsverlies, koorts, nachtelijke diarree, bloedarmoede, aanhoudend braken of wanneer darmklachten pas op latere leeftijd ontstaan of duidelijk veranderen. De diëtist kan helpen signaleren wanneer medisch overleg verstandig is, maar stelt niet zelfstandig de diagnose PDS.

Plaatsen waar wij werken:
Diëtist Almere, Diëtist Apeldoorn, Diëtist Arkel, Diëtist Bennekom, Diëtist Boxmeer, Diëtist Boxtel, Diëtist Doesburg, Diëtist Doetinchem,Diëtist Domburg, Diëtist Dussen, Diëtist Eindhoven, Diëtist Elspeet, Diëtist Enschede, Diëtist Garderen, Diëtist Gouda, Diëtist Groningen, Diëtist Heenvliet, Diëtist Heerlen, Diëtist Heinenoord, Diëtist Heumen, Diëtist Ittervoort, Diëtist Kloosterzande, Diëtist Landsmeer, Diëtist Lekkerkerk, Diëtist Middelburg, Diëtist Nootdorp, Diëtist Papenhoven, Diëtist Schijndel, Diëtist Soesterberg, Diëtist Spijkenisse, Diëtist Stein, Diëtist Tilburg, Diëtist Urmond, Diëtist Vlaardingen, Diëtist Vlissingen, Diëtist Volendam, Diëtist Voorburg, Diëtist Waddinxveen, Diëtist Wekerom, Diëtist Wieringerwerf, Diëtist Zaandam, Diëtist Zuidland, Diëtist Zwolle, Diëtist Giessenburg, Diëtist Geleen, Diëtist Grijpskerke, Diëtist ’s-Gravendeel, Diëtist Kampen, Diëtist Kerkrade, Diëtist Lelystad, Diëtist Barendrecht, Diëtist Best, Diëtist Rotterdam, Diëtist Wageningen, Diëtist Weert, Diëtist Den Haag, Diëtist Heemstede, Diëtist Sint-Oedenrode, Diëtist Utrecht, Diëtist Woerden, Diëtist Geldrop, Diëtist Krommenie, Diëtist Rijen, Diëtist Zoetermeer, Diëtist Almelo, Diëtist Heerhugowaard, Diëtist Delft, Diëtist Maastricht, Diëtist Amersfoort, Diëtist Leidschendam, Diëtist Nieuwegein, Diëtist Oosterhout, Diëtist Schiedam, Diëtist Wijchen, Diëtist Arnhem, Diëtist Amsterdam, Diëtist Haarlem, Diëtist Nieuwerkerk aan den IJssel, Diëtist Beekbergen, Diëtist Heemskerk, Diëtist Loon op Zand.

Afspraak maken

Vul het formulier in zodat de praktijkassistent u kan terugbellen voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek